Düzensiz Geçmiş Zaman Ortaçları (Passato Participio)

Düzensiz Geçmiş Zaman Ortaçlarında Ustalaşmak

İtalyancada passato prossimo (di'li geçmiş zaman / duyulan geçmiş zaman) oluştururken fiillerin çoğu düzenli kurallara uyar. Ancak en çok kullanılan birçok fiilin, ezberlemeniz gereken düzensiz geçmiş zaman ortaçları (participio passato) vardır! Türkçedeki "-miş/-di" ekine benzer şekilde, bu yapılar geçmişteki eylemleri ifade eder.

Avere Yardımcı Fiiliyle Kullanılan Temel Düzensiz Fiiller

Türkçedeki nesne alma mantığına benzer şekilde, bu fiiller avere ile kurulur:

  • Fare (yapmak/etmek) → fatto (yapılmış/etmiş)
  • Dire (söylemek/demek) → detto (söylenmiş/denmiş)
  • Leggere (okumak) → letto (okunmuş)
  • Scrivere (yazmak) → scritto (yazılmış)

Essere Yardımcı Fiiliyle Kullanılan Temel Düzensiz Fiiller

Türkçede durum veya yön değiştirme fiilleri olarak bildiğimiz (gelmek, doğmak, ölmek gibi) hareket bildiren fiiller İtalyancada essere ile çekimlenir. Çok Önemli Not: Türkçede cinsiyet uyumu olmasa da, İtalyancada essere kullanıldığında ortağın sonu öznenin cinsiyetine ve sayısına göre değişir (Örn: Maria è venuta / Maria geldi -dişi- vs Marco è venuto / Marco geldi -erkek-).

  • Venire (gelmek) → venuto/a (gelmiş)
  • Nascere (doğmak) → nato/a (doğan/doğmuş)
  • Morire (ölmek) → morto/a (ölen/ölmüş)

Yaygın Bir Hata

Türk öğrenciler genellikle düzenli fiil kuralına uyarak "ho dicuto" gibi hatalar yaparlar! Söylemek anlamına gelen dire fiilinin doğru düzensiz formu detto kelimesidir, sakın unutmayın.

Kelimeler

fatto
yapılmış / edilmiș
Ho fatto una torta.Bir pasta yaptım.
detto
söylenmiş / denmiş
Cosa hai detto?Ne söyledin?
venuto
gelmiş
Marco è venuto ieri.Marco dün geldi.
scritto
yazılmış
Ho scritto una lettera.Bir mektup yazdım.
letto
okunmuş
Hai letto questo libro?Bu kitabı okudun mu?
nato
doğan / doğmuş
Sono nato a Roma.Roma'da doğdum.
morto
ölmüş
Il cane è morto.Köpek öldü.
chiuso
kapatılmış / kapalı
Hai chiuso la porta?Kapıyı kapattın mı?

Dersler yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Kalıplar

Ho ___ la/il ___

Ne yaptığınızı, yazdığınızı, okuduğunuzu veya hazırladığınızı belirtmek için kullanılır (Avere ile).

Ho scritto la lettera.Mektubu yazdım.

È venuto ___

Birinin bir yere geldiğini veya bir zamanda geldiğini belirtmek için kullanılır (Essere ile).

È venuto ieri.Dün geldi.