Ünite 11'e hoş geldiniz! B2 seviyesinde psikoloji hakkında konuşmak, beynimizin gerçeği nasıl filtrelediğini tanımlamak için kesin bir kelime dağarcığı gerektirir. Bugün i bias cognitivi (bilişsel önyargılar) ve insan düşüncesindeki sistematik hataları keşfediyoruz.
Temel Kavramlar ve Algı
Davranışları analiz ederken, hafıza bozulması ve yargılama hataları için terimlere ihtiyacınız vardır:
Il pregiudizio di conferma: Onaylama önyargısı.
La distorsione cognitiva: Bilişsel bozulma.
La fallacia della congiunzione: Kesişim yanılgısı.
Türkçede olduğu gibi İtalyancada da soyut adların sıklıkla influenzare (etkilemek) veya distorcere (çarpitmak) gibi fiillerle eşleştirildiğine dikkat edin.
Yaygın Hatalar
Şöyle demeyin: *i biases cognitivi* Şöyle deyin:i bias cognitivi (İngilizceden geçen kelimeler İtalyancada değişkensizdir: il bias, i bias).
Şöyle demeyin: *Sono vittima a questo pregiudizio.* Şöyle deyin:Sono vittima di questo pregiudizio. (Bu önyargının kurbanıyım — Türkçe'deki yönelme hâli yerine İtalyancada di edatı kullanılır.)
İtalyanca Terim
Türkçe Anlamı
Effetto alone
Hale etkisi
Bias del senno di poi
Geriye dönük önyargı
Kelimeler
bias cognitivo
bilişsel önyargı
Il bias cognitivo influenza le nostre decisioni quotidiane.Bilişsel önyargı günlük kararlarımızı etkiler.
distorsione cognitiva
bilişsel çarpıtma
Questa distorsione altera la percezione della realtà.Bu çarpıtma gerçeklik algısını değiştirir.
pregiudizio di conferma
onaylama önyargısı
Il pregiudizio di conferma ci porta a cercare prove a supporto.Onaylama önyargısı bizi destekleyici kanıtlar aramaya yönlendirir.
effetto alone
hale etkisi
L'effetto alone condiziona i nostri giudizi sulle persone.Hale etkisi insanlar hakkındaki yargılarımızı koşullandırır.
fallacia logica
mantıksal yanlış
Il suo argomento contiene una grave fallacia logica.Argümanı ciddi bir mantıksal yanlış içeriyor.
euristica
sezgisel yöntem
Usiamo l'euristica per semplificare problemi complessi.Karmaşık sorunları basitleştirmek için sezgisel yöntemler kullanırız.
eccesso di sicurezza
aşırı özgüven
L'eccesso di sicurezza può portare a errori catastrofici.Aşırı özgüven felaket niteliğinde hatalara yol açabilir.
bias del senno di poi
geriye dönük önyargı
Il bias del senno di poi ci fa credere che lo sapessimo già.Geriye dönük önyargı, bunu zaten bildiğimize inanmamıza neden olur.
pensiero di gruppo
grup düşüncesi
Il pensiero di gruppo soffoca la creatività nel team.Grup düşüncesi ekipteki yaratıcılığı boğar.
dissonanza cognitiva
bilişsel çelişki
Prova una forte dissonanza cognitiva tra credenze e azioni.İnançları ile eylemleri arasında güçlü bir bilişsel çelişki hissediyor.
percezione selettiva
seçici algı
La percezione selettiva oscura le informazioni contrarie.Seçici algı karşıt bilgileri gölgeler.
fallacia del giocatore
kumarbaz yanılgısı
La fallacia del giocatore inganna chi scommette.Kumarbaz yanılgısı bahis oynayanları yanıltır.
razionalizzazione
rasyonalizasyon
La razionalizzazione giustifica decisioni irrazionali.Rasyonalizasyon irrasyonel kararları haklı çıkarır.
distorcere
çarpıtmak
La memoria può distorcere i ricordi passati.Hafıza geçmiş anıları çarpıtabilir.
giudizio affrettato
acele karar
Evita di esprimere un giudizio affrettato.Acele bir yargıda bulunmaktan kaçın.
illusione di controllo
kontrol illüzyonu
L'illusione di controllo fa credere di poter dominare il caso.Kontrol illüzyonu, kişinin tesadüfe hakim olabileceğine inanmasını sağlar.
fallacia della congiunzione
kesişim yanılgısı
La fallacia della congiunzione viola le leggi della probabilità.Kesişim yanılgısı olasılık yasalarını ihlal eder.
errore fondamentale di attribuzione
temel atfetme hatası
Commettiamo l'errore fondamentale di attribuzione giudicando gli altri.Başkalarını yargılarken temel atfetme hatasını yaparız.
credenza limitante
sınırlayıcı inanç
Dobbiamo superare ogni credenza limitante.Her türlü sınırlayıcı inancı aşmalıyız.
fallacia ad hominem
kişiye saldırma safsatası
Attaccare la persona è una tipica fallacia ad hominem.Kişiye saldırmak tipik bir ad hominem safsatasıdır.
Dersler yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Kalıplar
Essere vittime di ___
Belirli bir bilişsel önyargının veya hatanın kurbanı olmak anlamına gelir. Türkçedeki '-in kurbanı olmak' yapısına karşılık gelir.
Spesso siamo vittime di un bias cognitivo senza rendercene conto.Çoğu zaman farkında olmadan bilişsel bir önyargının kurbanı oluruz.
Tendiamo a ___
Belirli psikolojik davranışlar veya kalıplar sergileme eğiliminde olduğumuzu belirtmek için kullanılır. Türkçe'deki '-e eğilimindeyiz' yapısıyla eşdeğerdir.
Tendiamo a credere solo alle informazioni che confermano le nostre idee.Yalnızca fikirlerimizi doğrulayan bilgilere inanma eğilimindeyiz.
Ciò dimostra come la nostra mente ___
Zihnimizin baskı altında nasıl çalıştığını veya hata yaptığını göstermek için kullanılır. Ardından fiil konjonktif (congiuntivo) kipinde gelir.
Ciò dimostra come la nostra mente distorca la realtà.Bu, zihnimizin gerçekliği nasıl çarpıttığını gösterir.
🍪 Bu sitede yalnızca sitenin çalışması için gerekli çerezler kullanılır; reklam veya izleme çerezi yoktur. Ayrıntılar